İçeriğe geç
İşçi Hakları Avukatı

İş Davaları Mahkeme Süreci Nasıl İşler?

Yayın Güncelleme

İş Davaları

Hukuk sistemi içerisinde en sık görülen davaların başında iş davaları geliyor. Çalışan ile işveren arasındaki anlaşmazlıkları karara bağlayan iş mahkemeleri belli bir usule göre işlev görüyor. Özellikle bir işyerinde çalışan kişinin özlük hakları ile ilgili bir konuda mağduriyet yaşamasına bağlı olarak iş mahkemelerine yapacağı başvuru ile birlikte iş mahkemesi konunun incelemesi için dava sürecini başlatıyor. İşçi tarafından açılan iş davası kapsamında işçinin uğradığı mağduriyeti belgelemesi gerekiyor. İş davalarında anlaşmazlıklar genellikle iş sözleşmelerine uyulmamasına bağlı olarak ortaya çıkıyor. Aynı zamanda işverenler de çalışanları hakkında iş davaları açabilme haklarına sahiptir.

İş davalarında mahkeme sürecine kısa bakış

Arabuluculuktan kanun yoluna kadar tüm adımları gösteren iş davaları mahkeme süreci özet listesi

İş Davalarının İşleyişi

İş davalarında dava sürecinin başlaması ile birlikte iddialar ile ilgili mahkeme gerekli bilgi ve belgeleri toplar. Sonraki aşamada ise her iki tarafı dinler, tanıkların dinlenmesine gerek duyarsa tanık duruşması yaparak kesin kararını verir.

İş mahkemelerinin kararlarına karşı HMK’nın kanun yolu hükümleri uygulanır. İstinaf ve temyiz başvuru süresi, kararın tebliğinden itibaren iki haftadır.[1] Kanun yoluna başvurulan kararlar bölge adliye mahkemesi ve Yargıtayca ivedilikle karara bağlanır. İşe iade davalarında ise bölge adliye mahkemesinin kararı kesindir ve temyiz edilemez.[2]

İş Mahkemesi Ne Kadar Sürer?

İş davalarının süresi mahkemenin iş yüküne, tebligat sürelerine, tanık dinlenmesi, keşif ve bilirkişi incelemesi gibi unsurlara göre davadan davaya değişir. Kanunda iş davaları için sabit bir bitiş süresi öngörülmemiştir. İlk derece mahkemesinin kararından sonra istinaf ve temyiz aşamaları süreyi ayrıca uzatabilir.

İş Hukuku Davası; Kıdem Tazminatı Davası Ne Sürede Tamamlanır?

Kıdem tazminatı davasının süresi de yukarıda sayılan unsurlara göre değişir. Dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunlu olduğu için toplam süreye arabuluculuk aşaması da eklenir.

Başvurunun nasıl yapıldığı arabulucuya nasıl başvurulur yazısında anlatılır. Arabulucu görevlendirildiği tarihten itibaren üç hafta içinde başvuruyu sonuçlandırır, bu süre zorunlu hallerde en fazla bir hafta uzatılabilir.[3]

İşe İade Davaları Ne Kadar Sürede Tamamlanır?

İşe iade davası 4857 sayılı İş Kanunu’nun 20. maddesine göre görülür. Dava ivedilikle sonuçlandırılır; istinaf yoluna başvurulması halinde bölge adliye mahkemesi de ivedilikle ve kesin olarak karar verir.

Süre, mahkemenin iş yüküne göre değişebilir. İşe iade davalarında bölge adliye mahkemesinin kararı kesin olduğundan Yargıtay’a temyiz yolu kapalıdır.

Dava Süreci Nasıl İşler?

İş mahkemeleri, işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlıklara bakan özel ihtisas mahkemeleridir. İş mahkemesi bulunmayan yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi bakar. Hangi mahkemenin görevli ve yetkili olduğu iş mahkemesi görev ve yetki kuralları yazısında ayrıca anlatılır.

İşçinin kıdem ve ihbar alacakları, iş kazasından kaynaklı tazminat talepleri ve işe iade davaları iş mahkemelerinde görülür. Alacak ve işe iade taleplerinde iş davası açılmadan önce arabuluculuk aşaması zorunludur.

Zorunlu arabuluculuk bir dava şartıdır. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa dava dilekçesi hazırlanarak dava açılabilir.

Örneğin alacaklarını alamayan bir işçi öncelikle arabulucuya başvurmalı, anlaşma sağlanamazsa son tutanakla birlikte iş mahkemesinde dava açmalıdır.[4] Son tutanaktan sonraki süreler arabuluculuk sonrası dava süresi yazısında yer alır.

İş Mahkemelerinde Zamanaşımı Ne Kadardır?

İşçilik alacaklarında zamanaşımı süresi kural olarak 5 yıldır. Kıdem ve ihbar tazminatında 25.10.2017’den önce sona eren sözleşmelerde 10 yıllık genel süre uygulanır.[5] Alacak kalemlerine göre süreler ve başlangıç tarihleri için işçilik alacaklarında zamanaşımı yazısına bakılabilir.

İş Mahkemelerinde İlk Duruşma Ne Zaman Yapılır?

Dava dilekçesi davalıya tebliğ edilir ve davalının cevap süresi tebliğden itibaren iki haftadır. Dilekçeler aşaması tamamlandıktan sonra mahkeme duruşma günü verir.[6]

İş Davası Nasıl Açılır?

İş davası, iş mahkemesine verilen dilekçeyle açılır. Mahkeme bulunmayan yerlerde dilekçe asliye hukuk mahkemesine verilir.

Dava konuları değişkenlik gösterir. Buna göre;

  • İşçiye ödenmeyen maaşlarına ait talepler
  • Kıdem tazminatına ait alacak davası
  • İş sözleşmesinden kaynaklı işçi ya da işveren tarafından sebepsiz ya da geçersiz sebep dolayısıyla fesih kapsamında işe iade davası
  • Haksız fesih işlemine karşı tazminat talepleri
  • Süreye uyulmayan durumlarda ihbar tazminat talepleri gibi konularda, iş hukuku davaları açılabilir.

İş uyuşmazlıklarında arabuluculuk dava şartıdır. Arabuluculukta sonuç alınamazsa iş mahkemesine dilekçe ile başvurularak dava açılır.

İş Hukuku Davası; İş Mahkemesine İhtarname Nasıl Verilir?

İş davası açmadan önce karşı tarafa ihtarname gönderilmesi zorunlu değildir. Ancak muaccel bir borçta borçlu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşürülebilir; ihtarname ayrıca talebin dava öncesinde karşı tarafa bildirildiğinin delili olur.[7]

Yargılama Usulü

Hangi mahkemenin görevli ve yetkili olduğu 7036 sayılı Kanun’da düzenlenmiştir. Davalının yerleşim yeri mahkemesi ile işin yapıldığı yer mahkemesi yetkilidir. Ayrıntılar iş mahkemesi görev ve yetki kuralları yazısında yer alır.

İş hukuku davaları basit yargılama usuluyle görülür. Basit yargılama; dava açılarak ve davaya cevap dilekçesi yazılarak gerçekleşir.

Cevap süresi dilekçenin tebliğinden itibaren 2 haftadır. Taraflar cevaba cevap veremez ya da ikinci cevap dilekçesi yazamazlar.

İş Hukuk Davalarında Avukata İhtiyaç Var Mıdır?

Diğer hukuk davalarında olduğu gibi İş Mahkemeleri’nde açılan davalarda da avukat bulundurma zorunluluğu yoktur. Ancak dilekçenin hukuka uygun yazılması ve hak kaybı yaşanmaması için avukattan hukuki destek alınabilir.

İş davası süreci ile ilgili rehberler

Konuyla ilgili ayrıntılı yazılar:

Tüm konu başlıklarına İşçi Hakları Nelerdir? Güncel sayfasından ulaşılabilir.

İlgili mevzuat: 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu, 6100 sayılı HMK.

Kaynaklar

  1. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.7 ↩
  2. 4857 sayılı İş Kanunu m.20 ↩
  3. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3/10 ↩
  4. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3/1-2 ↩
  5. 4857 sayılı İş Kanunu ek m.3 ve geçici m.8 ↩
  6. 6100 sayılı HMK m.317 ↩
  7. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.117 ↩