İşçi Savunması Örneği: İşverenin Savunma İstemine Yazılı Yanıt

İşvereniniz hakkınızdaki bir iddiaya karşı “savunmanızı yazılı olarak verin” dedi. Bu yazıya verilecek yanıt, işçi savunması olarak adlandırılır. İş Kanunu’nun 19. maddesi, davranışı veya verimi nedeniyle iş sözleşmesi feshedilecek işçinin önce savunmasının alınmasını ister.^[1]

Bu örnek genel bilgi amaçlıdır. Olayınızın ayrıntılarına göre değiştirilmelidir.

Hemen Bilmeniz Gerekenler

• Savunma, iddiaya karşı kendi anlatımınızı yazıya geçirdiğiniz belgedir. Mahkemeye değil işverene verilir.
• Savunmanız alınmadan davranışınız ya da veriminiz nedeniyle yapılan fesih, geçerli sebebe dayanmaz.
• Kanun savunma için gün sayısı yazmaz. Süre yetersizse ek süre isteyin ve bunu yazılı yapın.
• Yazdıklarınız sonradan aleyhinize kullanılabilir. Kesin bilmediğiniz bir olguyu yazmayın.
• Savunma vermemek de bir tercihtir, ancak sonuçlarını bilerek karar verin.

İşçi savunmasında yer alması gerekenler

Savunma Neden Önemlidir

İş Kanunu, iş güvencesi kapsamındaki işçinin sözleşmesinin ancak geçerli bir sebeple feshedilebileceğini söyler. Davranışa dayanan fesihte işverenin önce işçiyi dinlemesi şarttır. Bu şart feshin şekil unsurlarından biridir.^[2]

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi bir kararında bunu açıkça belirtti.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E. 2022/13311, K. 2022/14449, 07.11.2022 (onama, oybirliği)

“Davranışa dayalı geçerli nedenle fesihlerde; 4857 sayılı Kanun’un 19 uncu maddesinin ikinci fıkrasına göre feshe konu eyleme ilişkin işçinin savunması alınması, feshin şekil şartlarındandır.”

İşverenin 25. maddenin (II) numaralı bendindeki haklı sebeple derhal fesih hakkı ise saklıdır. Bu durumda savunma alınmaması feshi tek başına geçersiz kılmaz. Haklı sebep iddiası ayrıca incelenir.^[3]

Kim Kime Ne Zaman Verir

Savunmayı siz yazar, işvereniz ya da yetkilisine verirsiniz. Genellikle işverenin gönderdiği savunma isteme yazısında bir son gün bulunur. Yazı elden verilecekse teslim imzası alın.

Fesih sonrası işe iade davası açmak isterseniz önce arabulucuya başvurursunuz. Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde yapılan bu başvuru dava şartıdır.^[4] Ayrıntı için arabulucuya nasıl başvurulur yazısına göz atın.

Savunma Mı, İfade Tutanağı Mı

Sözlü savunma da olabilir. Yine de yazılı verdiğiniz savunma ispat bakımından daha güvenlidir.

Örnek Bir Durum

Örneğin bir işçiye, hafta içinde iki gün haber vermeden işe gelmediği gerekçesiyle savunma yazısı verilir. İşçi o günlerde raporlu olduğunu belgeleyebiliyor. Savunmasında rapor tarihlerini, doktor kaşesini ve işverene yaptığı bildirimi tek tek yazar.

İşveren raporu görürse devamsızlık iddiası düşer. Görmezse bile işçi, savunmasında raporu zamanında sunduğunu ispat edebilir. Bu tür olaylar için devamsızlık nedeniyle fesih yazısı ayrıntı verir.

Savunmada Bulunması Gereken Bölümler

• İddianın kısa özeti ve savunma isteme yazısının tarihi.
• Olayın tarihi, yeri ve içinde bulunanlar.
• Her iddiaya ayrı ayrı yanıt. Kabul ettiğiniz ve etmediğiniz noktaları ayırın.
• Delil ve tanık bilgisi.
• Talep. Hakkınızda işlem yapılmamasını yazmanız yeterlidir.

İşverenin elinde sizi suçlayan bir tutanak varsa içeriğini okuyun. Tutanakta yazılanlarla gerçek akış farklıysa savunmanızda bu farkı açıkça belirtin. İşverenin hangi eylemi haklı sebep saydığını görmek için işverenin haklı fesih nedenleri yazısına bakabilirsiniz.

Savunma Örneği

Aşağıdaki metin, davranışınıza ilişkin bir iddiaya yanıt veren genel bir savunma yazısıdır. İddia ne olursa olsun yapı aynı kalır. Önce iddia kısaca yazılır, sonra olay anlatılır, en sonda delil ve talep yazılır.

Savunmaya Eklenecek Belgeler

• Savunma isteme yazısının sureti.
• Olayı destekleyen e-posta, mesaj, tutanak ya da kamera kaydı talebi.
• Varsa işyeri yönetmeliği ya da iş sözleşmesinin ilgili maddesi.
• Tanık bilgileri. Adı soyadı ve görevi yazılmalıdır.

Hazırlarken Dikkat Edilecekler

• İddianın ne zaman, nerede ve kime karşı gerçekleştiği belirsizse bunu savunmanızda açıkça sorun. Belirsiz iddiaya karşı savunma yapmak zorunda değilsiniz.
• Olayı kabul ediyorsanız bile gerekçenizi ve koşulları yazın. Kısa bir “özür dilerim” cümlesi sonradan ikrar sayılabilir.
• Duygusal anlatımdan kaçının. İşvereni suçlayan cümleler fesih için ayrı bir sebep olabilir.
• Savunma süresi geçmeden yanıt verin. Süreyi uzatmak istiyorsanız bunu yazıyla talep edin.
• Savunmayı imzalayıp tarihlendirin ve bir örneğini kendinizde tutun.

Savunmadan Sonra Ne Olur

İşveren savunmanızı değerlendirir. İddiayı yerinde görmezse işlem yapmaz. Yerinde görürse uyarı verebilir ya da sözleşmeyi feshedebilir.

Fesih yapılırsa işe iade davası şartlarına bakın. Feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir.^[5] Fesih sonrası haklarınız için işten çıkarılan işçinin hakları yazısı yol gösterir.

Savunma isteme yazısı fesih bildirimi sayılmaz. Fesih iradesi ayrı bir yazıyla bildirilir.

Fesih bildirimi yazılı olmalı ve fesih sebebini açık ve kesin biçimde göstermelidir.^[6] Savunmanızda verdiğiniz yanıtlarla fesih bildirimindeki sebep arasında fark varsa bu farkı not edin. Dava açarsanız bu notlar işinize yarar.

Savunma verdikten sonra işyerinden ayrılmak zorunda değilsiniz. Çalışmaya devam edebilirsiniz. İşveren fesih yaparsa bildirimin size ulaştığı tarihi kaydedin, çünkü arabulucuya başvuru süresi o tarihten başlar.

İşçi Savunması Hakkında Sık Sorulan Sorular